ثبت شرکت در دومینیکا: راهنمای IBC برای غیرمقیمان
ثبت شرکت در دومینیکا ۲۰۲۶: راهنمای کامل IBC و شرکت داخلی برای غیرمقیمان
ثبت شرکت در دومینیکا — که عمدتاً از طریق «شرکت بینالمللی تجاری» یا IBC انجام میشود — برای غیرمقیمان با حداقل یک سهامدار و یک مدیر (که میتوانند یک نفر باشند)، بدون الزام سرمایهٔ اولیه و از طریق یک نمایندهٔ ثبت مجاز نزد ادارهٔ ثبت شرکتها و مالکیت فکری دومینیکا (CIPO) امکانپذیر است. هزینهٔ رسمی ثبت ۹۰ دلار آمریکا و هزینهٔ سالانهٔ تمدید ۱۵۰ دلار آمریکا است. این راهنما مراحل، هزینههای رسمی، محدودیتهای قانونی و ارتباط این موضوع با برنامهٔ شهروندی سرمایهگذاری دومینیکا را توضیح میدهد.
دومینیکا را با جمهوری دومینیکن اشتباه نگیرید
پیش از هر چیز باید یک سوءتفاهم رایج را روشن کرد: کشورهای «دومینیکا» (Commonwealth of Dominica) و «جمهوری دومینیکن» (Dominican Republic) دو کشور کاملاً متفاوت در دریای کارائیب هستند. برنامهٔ شهروندی سرمایهگذاری (CBI) و ساختار ثبت شرکتی که در این مقاله توضیح داده میشود، مختص کشور کوچکتر «دومینیکا» است که مرجع ثبت شرکتهای آن CIPO (Companies and Intellectual Property Office) در وبسایت رسمی cipo.gov.dm فعالیت میکند. قوانین، نهادها و هزینههای جمهوری دومینیکن کاملاً جداگانه هستند و در این مقاله مطرح نمیشوند.
دو مسیر اصلی برای ثبت شرکت در دومینیکا
۱. شرکت بینالمللی تجاری (IBC)
اکثر سرمایهگذاران غیرمقیم که قصد فعالیت بینالمللی (نه فعالیت تجاری داخل دومینیکا) دارند، این مسیر را انتخاب میکنند. این نوع شرکت تحت قانون شرکتهای بینالمللی تجاری دومینیکا (International Business Companies Act, No. 10 of 1996) ثبت میشود و ثبت و نگهداری سوابق آن بر عهدهٔ CIPO است. برای ثبت IBC نیازی به حضور فیزیکی در دومینیکا نیست؛ اسناد (Memorandum و Articles) از طریق یک نمایندهٔ ثبت مجاز (Registered Agent) مقیم دومینیکا تنظیم و ارسال میشود.
۲. شرکت داخلی (Private Limited Liability Company)
برای کسانی که قصد فعالیت تجاری واقعی درون بازار دومینیکا را دارند — نه صرفاً نگهداری دارایی یا فعالیت بینالمللی — گزینهٔ شرکت داخلی تحت قانون شرکتها (Companies Act) در دسترس است. این شرکتها تابع مقررات مالیاتی و نظارتی داخلی دومینیکا هستند و برخلاف IBC، محدودیتی برای فعالیت با ساکنان یا مالکیت ملک در داخل کشور ندارند.
محدودیتهای قانونی شرکت IBC
طبق صفحهٔ رسمی CIPO، یک IBC مجاز به انجام موارد زیر نیست:
- انجام معاملهٔ تجاری با اشخاص مقیم یا ساکن دومینیکا
- مالکیت ملک و مستغلات در دومینیکا
- پذیرش سپردههای بانکی (یعنی IBC نمیتواند خود بهعنوان بانک عمل کند)
- پذیرش قراردادهای بیمه
این محدودیتها بدان معناست که IBC ابزاری برای فعالیت و نگهداری دارایی در خارج از دومینیکا است، نه برای کسبوکار محلی.
هزینههای رسمی ثبت و نگهداری (طبق جدول هزینهٔ CIPO)
جدول زیر بخشی از هزینههای رسمی و منتشرشدهٔ CIPO برای IBC را نشان میدهد (مبالغ به دلار آمریکا):
- ثبت اولیهٔ شرکت: ۹۰ دلار
- رزرو نام شرکت: ۲۵ دلار
- ثبت اصلاحیهٔ اساسنامه: ۵۰ دلار
- ثبت ادغام یا تجمیع شرکتها: ۲۵۰ دلار
- ثبت انحلال شرکت: ۱۰۰ دلار
- هزینهٔ سالانهٔ تمدید (قابل پرداخت در سالگرد ثبت): ۱۵۰ دلار — در صورت تأخیر بیش از ۴ ماه از سررسید، ۱۰٪ جریمه و برای هر دورهٔ ۳ماههٔ بعدی تأخیر، ۵۰٪ افزایش بیشتر اعمال میشود
- هزینهٔ سالانهٔ نمایندهٔ ثبت (IBC Annual Agent Fee): ۲۵۰ دلار
این ارقام جدای از حقالزحمهٔ حرفهای نمایندهٔ ثبت یا مشاور حقوقی برای تنظیم اسناد و خدمات دفتر ثبتشده است که بسته به ارائهدهندهٔ خدمات متفاوت است.
مراحل کلی ثبت IBC
- انتخاب و بررسی در دسترس بودن نام شرکت نزد CIPO (و در صورت نیاز، رزرو نام)
- تعیین نمایندهٔ ثبت مجاز مقیم دومینیکا (الزامی برای IBC)
- تنظیم اساسنامه (Memorandum) و آییننامهٔ داخلی (Articles) با حداقل یک سهامدار و یک مدیر
- ارسال اسناد و پرداخت هزینهٔ ثبت ۹۰ دلاری از طریق نمایندهٔ ثبت
- دریافت گواهی ثبت (Certificate of Incorporation) از CIPO
- افتتاح حساب بانکی شرکتی (این مرحله معمولاً جداگانه و با رعایت ضوابط شناسایی مشتری (KYC) بانک انتخابی انجام میشود و مدتزمان آن متغیر است)
زمان دقیق رسیدگی ثبت بهطور رسمی روی وبسایت CIPO اعلام نشده است؛ برای برنامهریزی دقیق زمانی باید از نمایندهٔ ثبت مجاز استعلام گرفت.
ارتباط با برنامهٔ شهروندی سرمایهگذاری دومینیکا
بسیاری از متقاضیان شهروندی دومینیکا از طریق سرمایهگذاری پس از دریافت پاسپورت، به دلایل ساختاربندی دارایی، فعالیت تجاری بینالمللی یا برنامهریزی مالیاتی، به ثبت یک IBC در همان کشور علاقه نشان میدهند. شهروندی و ثبت شرکت دو فرآیند قانونی کاملاً مستقل هستند؛ تابعیت دومینیکا شرط لازم برای ثبت IBC نیست و برعکس، مالکیت IBC بهخودیِخود راهی به شهروندی دومینیکا محسوب نمیشود. برای جزئیات هزینه و اعضای خانواده در مسیر شهروندی سرمایهگذاری، هزینههای کامل برنامهٔ شهروندی دومینیکا را ببینید؛ برای اطلاع از محدودیتهای اخیر مربوط به متقاضیان ایرانی نیز محدودیتهای تازهٔ ۲۰۲۶ برای متقاضیان ایرانی را مطالعه کنید.
نکتهٔ مهم دربارهٔ رژیم مالیاتی
معافیت مالیاتی گستردهٔ پیشینِ IBCهای دومینیکا (که تا پایان سال ۲۰۲۱ اعمال میشد) در پی اصلاحات قانونی ۲۰۱۹ و فشار نهادهایی مانند OECD برای حذف رژیمهای مالیاتی «بدون جوهر اقتصادی» تغییر کرده است. نرخ و جزئیات دقیق مالیات بر درآمد جهانی برای IBCهای ثبتشده پس از این اصلاحات باید مستقیماً از نمایندهٔ ثبت مجاز یا یک مشاور مالیاتی متخصص در دومینیکا استعلام شود، زیرا این موضوع به ساختار و فعالیت هر شرکت بستگی دارد. [بررسی شود: نرخ دقیق و فعلی مالیات بر درآمد جهانی IBC پس از اصلاحات ۲۰۱۹-۲۰۲۱ و وضعیت الزامات جوهر اقتصادی (economic substance) باید از منبع رسمی تأیید شود]
جمعبندی
ثبت شرکت در دومینیکا برای غیرمقیمان از طریق IBC فرایندی نسبتاً ساده و کمهزینه (۹۰ دلار ثبت اولیه، ۱۵۰ دلار تمدید سالانه) است، اما IBC تنها برای فعالیت بینالمللی طراحی شده و اجازهٔ فعالیت تجاری یا مالکیت ملک درون دومینیکا را نمیدهد. برای فعالیت واقعی در بازار داخلی، گزینهٔ شرکت داخلی مناسبتر است. پیش از اقدام، حتماً دومینیکا را با جمهوری دومینیکن اشتباه نگیرید و رژیم مالیاتی فعلی را با یک مشاور متخصص تأیید کنید.
پرسشهای متداول
آیا برای ثبت IBC در دومینیکا باید به این کشور سفر کرد؟
خیر. ثبت از طریق نمایندهٔ ثبت مجاز مقیم دومینیکا و بدون نیاز به حضور فیزیکی متقاضی انجام میشود.
حداقل تعداد سهامدار و مدیر برای IBC چقدر است؟
طبق قانون شرکتهای بینالمللی تجاری دومینیکا، حداقل یک سهامدار و یک مدیر کافی است و این دو نقش میتوانند توسط یک شخص واحد ایفا شوند.
آیا IBC میتواند در دومینیکا ملک بخرد؟
خیر. طبق مقررات رسمی CIPO، یک IBC مجاز به مالکیت ملک در داخل دومینیکا نیست.
آیا شهروندی دومینیکا برای ثبت شرکت الزامی است؟
خیر. اتباع هر کشوری میتوانند بدون نیاز به شهروندی یا اقامت دومینیکا، مالک یک IBC باشند.
هزینهٔ سالانهٔ نگهداری IBC چقدر است؟
هزینهٔ رسمی تمدید سالانهٔ CIPO ۱۵۰ دلار آمریکا بهعلاوهٔ هزینهٔ سالانهٔ نمایندهٔ ثبت (معمولاً ۲۵۰ دلار طبق جدول رسمی) است؛ حقالزحمهٔ خدمات حرفهای نمایندهٔ ثبت جداگانه محاسبه میشود.
آیا ثبت IBC راهی برای دریافت شهروندی دومینیکا است؟
خیر. ثبت شرکت و برنامهٔ شهروندی سرمایهگذاری دو فرآیند کاملاً مجزا هستند و مالکیت IBC بهتنهایی هیچ حقی برای اقامت یا شهروندی ایجاد نمیکند.
شهروندی و پاسپورت